جرائم کیفری شامل چیست؟لیست کامل انواع جرائم کیفری
در ساختار حقوقی هر جامعه، حفظ نظم و امنیت عمومی خط قرمزی است که قانونگذار با تعیین چارچوبهای دقیق از آن صیانت میکند. جرائم کیفری در واقع به آن دسته از رفتارهایی (فعل یا ترک فعل) اطلاق میشود که به دلیل آسیبزا بودن برای پیکره جامعه، در قوانین جزایی جرمانگاری شده و برای مرتکبان آنها مجازاتهای مشخصی در نظر گرفته شده است. مواجهه با یک پرونده کیفری، فراتر از یک چالش حقوقی ساده، میتواند تمام ابعاد زندگی فردی و اجتماعی شخص را تحت تأثیر قرار دهد. در چنین شرایطی که استرس ناشی از مجازات و آبروی اجتماعی در میان است، دسترسی به یک تیم متخصص و مجرب، تنها راه نجات محسوب میشود. موسسه حقوقی دکتر حمید بذرپاچ با سالها تجربه درخشان در پروندههای کلان کشوری و بهرهگیری از وکلای پایه یک دادگستری که متخصص در امور جزایی هستند، به عنوان تکیهگاهی مطمئن در کنار شماست تا از حقوق قانونی شما در برابر اتهامات واهی دفاع کرده و مسیر دادرسی را هموار سازد.
جرائم کیفری علیه اشخاص
این دسته از جرایم، مستقیماً تمامیت جسمانی، حیثیت و آزادی افراد را هدف قرار میدهند. حساسیت در این پروندهها بسیار بالاست زیرا با جان و آبروی انسانها در ارتباط است. از جمله مصادیق بارز این بخش میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- ضرب و شتم: وارد کردن هرگونه آسیب فیزیکی به دیگری.
- تجاوز و تعرض: جرمی که علاوه بر جنبه جسمی، آسیبهای روانی جبرانناپذیری دارد.
- آدمربایی: سلب آزادی تن افراد به صورت غیرقانونی.
- چاقوکشی: یکی از رایجترین جرائم کیفری که میتواند منجر به مجازاتهای سنگین حبس و قصاص شود.
نکته حقوقی: اگر درگیر پروندههای حساس علیه اشخاص هستید، تجربیات ارزشمند موسسه حقوقی دکتر حمید بذرپاچ میتواند تضمینکننده احقاق حقوق شما در مراجع قضایی باشد.
جرائم کیفری علیه اموال
در این دسته، دارایی و حقوق مالی اشخاص مورد تعرض قرار میگیرد. این جرایم نه تنها به فرد، بلکه به اعتماد عمومی در مبادلات اقتصادی نیز ضربه میزنند:
- کلاهبرداری: توسل به وسایل متقلبانه برای بردن مال دیگری.
- سرقت: ربودن مال متعلق به غیر.
- جعل: تغییر آگاهانه در اسناد و نوشتهها به قصد تقلب.
- خیانت در امانت: استعمال یا تصاحب مالی که نزد فرد سپرده شده است.
جرائم علیه امنیت کشور
برخی از جرائم کیفری به قدری سنگین هستند که نظم کل جامعه و حاکمیت را تهدید میکنند. اقداماتی نظیر جاسوسی برای بیگانگان یا فساد فیالارض در این گروه قرار دارند که مجازاتهای بسیار بازدارندهای در قانون برای آنها پیشبینی شده است.
جرائم کیفری اقتصادی
فساد مالی و ضربه به بدنه اقتصادی جامعه، از موضوعاتی است که دستگاه قضا با شدت با آن برخورد میکند. در پروندههای جرائم کیفری اقتصادی، پیچیدگیهای محاسباتی زیادی وجود دارد که نیاز به وکیل مسلط را دوچندان میکند:
- رشا و ارتشا (رشوه دادن و گرفتن)
- اختلاس و پولشویی
- قاچاق کالا و ارز
- استفاده غیرمجاز از دستگاههای بیتکوین و ماینرهای خانگی
در تمامی این موارد، موسسه حقوقی دکتر حمید بذرپاچ با اشراف کامل بر قوانین پولی و بانکی، بهترین راهکارهای دفاعی را برای مراجعین خود تنظیم مینماید.
جرائم کیفری رایانهای
با گسترش تکنولوژی، شکل جدیدی از بزهکاری پدید آمده است. هک کردن سیستمها، انتشار اطلاعات کذب در فضای مجازی و کلاهبرداریهای اینترنتی از جمله مواردی هستند که امروزه حجم زیادی از پروندههای دادسراهای جرایم رایانهای را تشکیل میدهند.
مهمترین مصادیق این حوزه عبارتند از:
- دسترسی غیرمجاز و هک: نفوذ به دادهها و حریم خصوصی اشخاص یا سازمانها.
- نشر اکاذیب و اطلاعات خلاف واقع: انتشار محتوا با هدف تشویش اذهان عمومی یا تخریب شخصیت.
- کلاهبرداری اینترنتی: فریب کاربران و برداشت غیرقانونی مبالغ از حسابهای بانکی.
- سرقت هویت: سوءاستفاده از مشخصات دیگران در شبکههای اجتماعی.
انواع جرم کیفری
لیست گستردهای از رفتارها در قانون مجازات اسلامی به عنوان جرائم کیفری شناخته میشوند که ارتکاب آنها منجر به صدور حکم و کیفر خواهد شد:
جرائم علیه اشخاص و خانواده
قتل (عمد و غیرعمد)، اسیدپاشی، تهدید به قتل، سقط جنین، اسقاط جنین، ترک نفقه، فریب در ازدواج (تدلیس)، امتناع از تحویل طفل و جرائم علیه اطفال.
جرائم علیه اموال و اسناد
استفاده از سند مجعول، صدور چک بلامحل، مفقودی چک، فروش مال غیر، ثبت ملک غیر، معامله معارض، معامله به قصد فرار از دین، تخریب اموال و خرید مال مسروقه.
جرائم علیه عفت و اخلاق
رابطه نامشروع، اعمال منافی عفت، حدود (زنا، لواط و…)، قماربازی، رباخواری و استفاده از مشروبات الکلی.
جرائم علیه امنیت و نظم عمومی
محاربه، جاسوسی، افشای اسناد محرمانه دولتی، اخلال در نظم و آرامش عمومی، فرار زندانیان و عضویت در گروههای مخالف نظام.
جرائم اداری و دولتی
رشا و ارتشا، اختلاس، تصرف در اموال دولتی، غصب عناوین و مشاغل، تمرد نسبت به مامور دولت، افشای سوالات امتحانی و گواهی خلاف واقع.
جرائم نوین و شهری
تصرف عدوانی، مزاحمت تلفنی، مزاحمت بانوان، بیاحتیاطی در رانندگی، تخلفات راهنمایی و رانندگی و خرابکاری در صنایع و تاسیسات.
جرائم صنفی و تخصصی
جرائم مطبوعاتی، انتخاباتی، نظام صنفی، نظام پزشکی، نظام مهندسی، جرائم مربوط به تامین اجتماعی و حفظ کاربری اراضی و فضای سبز.
سایر موارد
اخاذی، بازداشت غیرقانونی، قسم و شهادت دروغ، توهین به مقدسات و استفاده غیرمجاز از علایم و البسه نظامی.
انواع جرائم کیفری و مرجع رسیدگی
| دسته بندی کلان | مثالهای بارز قانونی | مرجع رسیدگی اولیه | اهمیت مشاوره حقوقی |
| جرائم علیه اشخاص | قتل، ضرب و جرح، اسیدپاشی، آدمربایی | دادگاه کیفری یک / دو | حیاتی (ارتباط با جان و قصاص) |
| جرائم علیه اموال | کلاهبرداری، سرقت، جعل، خیانت در امانت | دادگاه کیفری دو | ضروری (استرداد مال و رد مال) |
| جرائم رایانهای | هک، کلاهبرداری اینترنتی، نشر اکاذیب | دادسرا و دادگاه جرائم رایانهای | تخصصی (نیاز به ادله دیجیتال) |
| جرائم اقتصادی | اختلاس، ارتشا، پولشویی، جرم بیتکوین | دادگاه ویژه مفاسد اقتصادی | بسیار بالا (پیچیدگی محاسباتی) |
| جرائم علیه امنیت | جاسوسی، محاربه، افساد فیالارض | دادگاه انقلاب | فوری (مجازاتهای سلب حیات) |
| جرائم خانوادگی | ترک نفقه، فریب در ازدواج، تدلیس | دادگاه کیفری دو / خانواده | متوسط (جنبههای حقوقی و کیفری) |
جرم کیفری در صلاحیت کدام دادگاه است؟
پس از وقوع جرائم کیفری، سوال اصلی این است که کدام مرجع باید به اتهام رسیدگی کند؟
- دادگاه کیفری یک: رسیدگی به جرایم سنگین مانند قتل عمد، قصاص عضو و جرایم سیاسی/مطبوعاتی.
- دادگاه کیفری دو: مرجع عمومی رسیدگی به اکثر جرایم با درجه اهمیت کمتر.
- دادگاه نظامی: اختصاصی برای جرایم مربوط به وظایف خاص نیروهای مسلح.
- دادگاه اطفال و نوجوانان: رسیدگی به جرایم افراد زیر ۱۸ سال با رویکرد اصلاحی.
- دادگاه انقلاب: رسیدگی به جرایم علیه امنیت، قاچاق مواد مخدر و توهین به مقدسات.
حکم کیفری چیست؟
قانونگذار برای تنبیه مجرم و پیشگیری از وقوع مجدد جرائم کیفری، مجازاتها را به چهار دسته تقسیم کرده است:
- حدود: مجازاتی که نوع و میزان آن در شرع تعیین شده (مانند حد زنا).
- قصاص: مجازات برابر با جنایت در موارد عمدی علیه نفس یا عضو.
- دیات: جریمه مالی برای جبران خسارات بدنی در جرایم غیرعمدی.
- تعزیرات: مجازاتهایی که بر اساس مصلحت جامعه توسط قانونگذار تعیین میشود (مانند حبس یا شلاق تعزیری).
جمعبندی
همانطور که بررسی شد، جرائم کیفری طیف وسیعی از ناهنجاریهای اجتماعی را در بر میگیرند که هر یک دارای پیچیدگیهای اثباتی و دفاعی خاص خود هستند. از جرایم علیه اشخاص و اموال گرفته تا دعاوی نوین در فضای مجازی، همگی نیازمند دانشی عمیق از قوانین جزایی، آیین دادرسی کیفری و آراء وحدت رویه هستند. یک اشتباه کوچک در ارائه لایحه یا اظهارات نابجا در مراحل بازپرسی، میتواند منجر به صدور حکم محکومیت و ایجاد سوءپیشینه موثر کیفری شود که آینده شغلی و اجتماعی فرد را به مخاطره میاندازد.
موسسه حقوقی دکتر حمید بذرپاچ با درک حساسیت این پروندهها، رویکردی دانشبنیان و مقتدرانه را در دفاع از موکلین خود برگزیده است. ما معتقدیم که هر متهمی حق دارد از بهترین دفاع ممکن برخوردار شود و هر شاکی حق دارد در سریعترین زمان ممکن به حق پایمال شده خود برسد. تخصص تیم ما در واکاوی پروندههای جرائم کیفری، تحلیل دقیق ادله اثبات دعوا و ارائه دفاعیات مستدل، تضمینی برای برقراری عدالت در پرونده شماست. برای دریافت مشاوره تخصصی و سپردن پروندههای خود به دست توانمند متخصصین، با ما در تماس باشید.
سوالات متداول
۱. تفاوت اصلی جرم کیفری با دعوای مدنی چیست؟
در جرایم مدنی هدف جبران خسارت مالی است، اما در جرائم کیفری علاوه بر جبران خسارت، مجرم به مجازاتی نظیر حبس یا شلاق نیز محکوم میشود.
۲. رشا و ارتشا به چه معناست؟
رشا به معنای دادن مال یا امتیاز به کارمند دولت برای انجام یا عدم انجام وظیفه، و ارتشا به معنای دریافت آن توسط کارمند است که هر دو جرم محسوب میشوند.
۳. آیا برای تمام جرایم کیفری نیاز به وکیل داریم؟
اگرچه در برخی موارد الزامی نیست، اما با توجه به پیچیدگی قوانین و عواقب سنگین محکومیت، اکیداً توصیه میشود از تخصص وکلای مجربی همچون تیم دکتر حمید بذرپاچ استفاده کنید.
